مووشەكە ئاخنراوەكان

بۆچوون / بیروڕا :: 10/09/2017

سەرچاوە: ئەلشەرق ئەلئەوسەت
وەرگێڕان: لوقمان محەمەد رەشید

لە قەیرانەكەی (مووشەكە كوبییەكاندا) كە هەموو جیهانی خستبووە سەر لێواری تەقینەوەی كۆتایی، ئەوەی كشایەوە یەكێتی سۆڤیەت بوو نەك ویلایەتە یەكگرتووەكان، نیكیتا خرۆشۆڤ بوو نەك جۆن كەنەدی. خرۆشۆڤ دركی بەوەكرد كە لە ئاڵنگاریەكەدا ئابڕووی خۆی دەپارێزێت بەڵام نەوەكانی و نینا پترۆڤنا-ی هاوڕێی ژیانی و هەروەها گەلی روسیایش لەدەست دەدات، ئەو گەلەی لە شوانكارەیەكی ئۆكرانییەوە كردیە سەركردەی یەكێك لە دوو گرنگترین دەوڵەتەكەی جیهان. لەبری ئەوەی بچێت بۆ ژووری تەقاندنی لەناوبردنە سوورەكە، چوو سەرە خڕە تاشراوەكەی خستە سەر سەرین و خەوت، خەوت لەپێناو ئەوەدا كە جیهان سبەینێ‌ لەخەو هەستێت.   

 خرۆشۆڤ بەتەنیا هەر خۆی ئەم بڕیارەی نەدا، چونكە دەوڵەت و سەركردایەتی و هەروەها بەرپرسانی پاو و ژن (نێر و مێ‌)ی لەگەڵدا بوو. لەناو ئەو كەسانەیشدا كە لە هەموان زیاتر خۆشحاڵتر بوون، جۆن و جاكی كەنەدی بوون، چونكە بەیانیەكەی ئەو رۆژە كوڕەكەیان لە ئامێزدەگرن و لە باوەشی دەكەن. كاتێكیش رۆبێرت ماكنامارا-ی وەزیری بەرگریی، ئەو شەوە چووەوە ماڵەكەی خۆی لە جۆرج تاون، قسە مێژووییەكەیی كرد :"دوا سەرنجم لە نەمامی باخچەكە دا چونكە سبەی بەیانی هەڵناسمەوە تا سەیرێكی بكەم".  

كاتێك عەقڵ و دەوڵەت و دامەزراوەیی هەبێت، مەترسیی ئەتۆمی هەر دەبێت بەڵام بە رێژەیەكی كەم. كۆمەڵێك زەبت و رەپت و دیسپلینی زۆر هەن بۆ لەدەستنەدانی كۆنترۆڵی خود و شێتی و ئارەزووی سڕینەوە. بەڵام ئەی چی دەگوزەرێت كاتێك بڕیاردان لە دەستی تاقە پیاوێكدا بێت، پیاوێك پێكەنین بەری نەدات و رێگە بە سەربازەكانی نەدات كە تۆزێك بە هێمنی و لەسەرخۆیی دەربكەون، پیاوێك لە یەك وێنەی رۆژانەدا هەمیشە پێبكەنێت و مووشەكگەلی ئاخنراویش لەبەردەستیدا بێت، وەك خۆی ئاخنراوبێت.  

بەڵێن و پەیماننامەكان و رێككەوتنەكان، هەموو لەترسی ئەوەن كە دیاردەیەك دەرنەكەوێت چارەسەری نەبێت، بەڵام تەنانەت واژۆكانیش بێ‌ كاریگەریی دەمێننەوە ئەگەر سەرۆكەكە لەو جۆرە بێت كە هیچی بۆ گەلەگەی خۆی و بۆ دوژمنەكەیشی پێ‌ نەبێت جگە لە ماڵوێرانی. هیتلەر دوو بەڵێننامەی واژۆ كرد: یەكێك لەگەڵ بریتانیا و دووەمیش لەگەڵ ستالین. كەچی دوای ماوەیەك لە ئاسمانەوە لەندەنی بۆردوومان كرد و لە زەمینیشەوە روسیای داگیركرد. 

كەواتە ئایا هیچ گرەنتیەك هەیە؟ تاقە یەك گرەنتی هەیە ئەویش مەحاڵە: جیهان چەكی ئەتۆمی لەناوبەرێت پێش ئەوەی چەكی ئەتۆمی ژیانی سەر زەوی لەناوبەرێت و هەسارەكە بكاتە خۆڵەمێش و بەستەڵەك.
 
هەر جەنگێكی ئەتۆمیی (سنووردار) لە كۆریا، بەشێك لە ژاپۆن و چین دەكوژێت و قڕ دەكات و هیچ شتێكیش لە هەدوو كۆریادا ناهێڵێتەوە: یەكەمیان خاتوونی سەركۆماری لابرد و سزای پێنج ساڵ زیندانیی تاكە كەسیی بەسەر سەرۆكی گەورەترین كۆمیانیای خۆیدا داوە كە (سامسۆنگ)ە. دووەمیشیان هەموو رۆژێك تاقە یەك وێنە پیشانی گەلەكەی دەدات: سەركردەی شكۆداری هەمیشە پێكەنیو لەبەردەم مووشەكە ئاخنراوە بكوژە كوێرەكانیدا. 

created by Avesta Group and powered by Microsoft Azure