کاتی کوردەکان هاتووە

بۆچوون / بیروڕا :: 27/07/2017

سەرچاوە: واشنتۆن تایمز 
وەرگێڕان: محەمەد نەجمەدین وادی


نزیكەی سەد ساڵ تێپەڕیووە لەوكاتەوەی كە جیهان پەیمانی دەوڵەتی بە كوردەكان داوە. پەیمانەكە لە دوای جەنگی یەكەمی جیهانیەوە بوو. لە كۆنفرانسی ئاشتی پارس، وڵاتە سەركەوتووەكانی جەنگەكە پەیمانی سیڤەر-یان واژۆ كرد كە تێیدا گەرەنتی مافی چارەی خۆنووسین بە كوردەكان درابوو،  بە تایبەتیش ناوبرابوون بەوە كە دواكەتوون لە دورستكردنی دەوڵەتدا.
بەشێوەیەكی تراژیدیانە، ئەو پەیمانە نەیتوانی بەرامبەر ئاڵۆزیی جیهانی عەرەبی و خەونی گڕگرتووی ئەوروپیەكان بە نەوت، خۆڕابگرێت. لەبری دەوڵەت، كوردەكان خرانە پاڵ كیانێكی دیكە كە عێراق-ی ناوبوو.
لە ئەنجامیشدا لە 100 ساڵی دوای پیەمانەكە، كوردەكان چەوسانەوە.  حكومەتەكەی خۆیان لە بەغدا زۆركات وەك دوژمن مامەڵەی لەگەڵ كردوون. هاوكات دەسەڵاتدارەكانی ڕۆژئاواش زۆركات پشتگوێیان خستوون و ناپاكییان لەگەڵ كردوون. چەند دەیەیەك ڕژێمی بەعسی سەدام حسێن هەوڵیداوە لەسەر ڕووی زەوی بیانسڕێتەوە.
ئێستا، لە كۆتاییدا كاتی كوردەكان هاتووە. لە 25ی ئەیلول، حكومەتی هەرێمی كوردستان ڕیفراندۆمی سەربەخۆیی ئەنجامدەدات.  ئەگەر تێببەڕێنرێت، وەك بە دڵنییاییەوە سەركەوتوو دەبێت، كوردەكان ئارەزووەكەی خۆیان دەگەیەننە ئەنجام كە لە لای جیهان ڕوونە "ئێمە ئازاد دەبین، دەوڵەتی خۆمان دەبێت. شوێنێكمان دەبێت لە نێوان دەوڵەتانی جیهاندا".
كە ئەوكاتە هات، پێویستە ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكا و هاوپەیمانەكان پەلە بكەن لە پشتیوانكردنی سەربەخۆیی كوردستان بە هەموو شێوەیەكی گونجاو و بە فەراهەمكردنی هەر جۆرە سەرچاوەیەك كە بەردەستتە.
ئەمەش بە دڵنیاییەوە لەبەرئەوەیە كە پەیمانی دەوڵەتداری بە كوردەكان دراوە، بەڵام دروستكردنەكەی زۆر درەنگ كەوتووە كەچی هێشتا زۆر شتی دیكە ماوە.
كوردەكان گەورەترین كۆمەڵە خەڵكن لە جیهاندا - 35 ملیۆن كەسی بە هێز- كە تاكو ئێستا خاك و دەوڵەتی خۆیان نییە. چیتر بێبەشكردنیان لە بوونی دەوڵەت لە نێوان دەوڵەتاندا، گاڵتەجاڕیی دەبێت بە جاڕنامەكانی مافی مرۆڤی ڕۆژئاوا و مافی چارەی خۆنووسینی نەتەوەكان و دادی جیهانی.
پێویستە ڕۆژئاوا پشتیوانی سەربەخۆیی كوردەكان بكات لەبەرئەوەی كوردەكان ئەوە نیشاندەدەن كە ئێمە هیوای دەخوازین لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا ببێت. زۆر بە دڵ پشتیوانی دیموكراسین و هاوڕێی ڕۆژئاوان و لە بەرامبەر ئیسڕائیلیشدا ئەرێنین!
كوردەكان دەیانەوێت كۆمەڵگەیەكی خاوەن بازاڕی ئازاد دروستبكەن، لەو ڕۆژانەی نێوان دڕندەییەكانی سەدام دژیان و دەركەوتنی داعش، ئەو ڕۆژانەی كە كوردەكان كاروباری خۆیان كەوتە دەستخۆیان،  فەرشی پێشوازییان بۆ وەبەرهێنەرە بیانیەكان داخستووە بەپێی یاسای وەربەرهێنان لە 2006 كە تێیدا بۆرسەی هەولێر-ی پەیوەستكرد بە  بۆرسەی (NASDAQ). بەوەش لە ئەنجامدا ساڵی 2013 ، كوردەكانی عێراق ناوی خۆیان لە لیستی ئەو ئەو شوێنانەی "كە پێویستە سەردانبكرێن" بینیووە لە سایتی ناشناڵ جۆگرافی و كۆندێ و نیۆرك تایمز.
كوردەكانی عێراق ئەوەن كە رۆژئاوا پێویستە بیەوێت ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست واببێت لە ڕوانگەی ئاینەوە. هەرچەندە كوردەكان لە 97%یان موسڵمانن، كەسانێكی میانڕەو و كراوەن. بەشی مەسیحیەكان هەیە لە حكومەتی هەرێمی كوردستاندا. هەروەها بەشی ئێزدیەكان هەیە، كە كەمینەیەكی نەتەوەیین و لەم چەند ساڵەی ڕابردوودا داعش كردنیە ئامانج.
مەلایەكی بەناوبانگی كوردستان دەڵێت "من یەكەم جار كوردم، پاشان موسڵمانم، ڕێگەنادەم ڕادیكاڵزمی نەتەوەكانی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست ئەشكەنجەمان بدات لە كوردستاندا".
ئەمە ئەوەیە كە هەموو وڵاتە دیموكراتەكان لە جیهاندا دەیخوازن. كوردەكانیش لەمەدا پێشڕەون. پەیمانەكە دراوە و خەڵكەكەشیان خۆیان ئامادەكردووە. سەلماندوویانە كە ئامادەن. كاتەكەیان ئێستا هاتووە. لە كاتێكدا خۆری كاتەكەیان لە مێژوودا خەریكە هەڵدێت، پێویستە شانبەشانی كوردەكان بوەستین.
بە دڵنیاییەوە، ئازاری لەدایكبوون دەبێت. دەوڵەتانی نزیكیان دژی سەربەخۆیی كوردستان دەبن، دەشكرێت خوێن بڕێژرێت. كوردەكانیش بە تێگەیشتوانەوە بەو ڕێگەیەدا دەڕۆن. هیچ دەوڵەتێك بە تەواوی دروستبووەوە نایەتە بوون. بەڵام وەك دەوڵەتێكی ئازاد و سەربەخۆ دێنە بوون.
ڕۆڵی ئێمە ئەوەیە ببینە مامانێكی چاودێریكەر بۆ ئەو لە دایكبوونە مێژووییە و هیوا بخوازین كە ڕۆژێك بێت بتوانین بڵێن كوردستان ، بە وشەكانی یەكێك لە شاعیرەكان كە دەڵێت :
لەم ڕۆژەوە
ئەو فلووتە...و
دەستی ڕەشەبا
ئاواز بەخشراوە بە برینەكانی
لەوكاتەوە گۆرانی بۆ جیهان دەچڕێت
------------------
* ستیڤن مانسفیڵد، كۆمێنتارێكی ئاینی و كەلتوریە. نووسەری زیاتر لە 20 كتێبی پڕفرۆشە، لەوانە "موعجیزەی كورد: چیرۆكێكی ناوازەی هیوای لە دایكبووەوەی باكوری عێراق" كە لە ساڵی 2014 بڵاوكراوەتەوە. هەروەها دامەزرێنەری گروپی مانسفیڵد-ە بۆ مەشقی میدیایی لە واشنتۆن، ئەمریكا.

created by Avesta Group and powered by Microsoft Azure

بەپەلە