روس بەرەو یەكلاكردنەوەی جەنگی حەڵەب دەڕوات

بۆچوون / بیروڕا :: 02/11/2016

سەرچاوە: رەئیولیەوم
وەرگێڕان: لوقمان محەمەد رەشید

لەكاتێكدا هێزە ئیقلیمی و گەورەكان و لەگەڵیشیاندا دەزگا میدیاییەكانیان سەرقاڵن بەو هێرشەوە كە ئامانجی كۆتاییپێهێنانی كۆنترۆڵی هێزەكانی (دەوڵەتی ئیسلامی)یە لە شاری موسڵ، ئامادەكارییە سەربازییەكانی روسیا و سوریا-یش بەردەوامن بۆ وەرگرتنەوەی شاری حەڵەب و بەتایبەت گەڕەكەكانی لای خۆرهەڵاتیەوە كە ئۆپۆزیسیۆنی چەكداری میانڕەو و توندڕەویان تێدایە بە سەركردایەتیی (فەتحولشام) یان (نوسرە)ی جاران، هەروەها فەسیلی (ئەحرارولشام) و (جەیشولفەتح) و فەسیلەكانی سوپای سوریای ئازاد-یش. نەتەوە یەكگرتووەكان ژمارەی ئەمانەی بە نزیكەی 8 هەزار چەكدار خەمڵاندووە.
دوو خاڵ هەن جەخت لەم گۆڕانكارییە دەكەنەوە كە رەنگە گرنگترین رووداوەكانی قەیرانی سوریا و خاڵی سەرەكیی وەرچەرخانی دەبێت، ئەو دوو خاڵەیش بریتین لە:
•یەكەم: ئەو قسانەی كە دوێنێ‌ بەشار ئەسەد-ی سەرۆكی سوریا كردنی لەمیانەی پێشوازیكردنی لە ژمارەیەك رۆژنامەنووسی ئەمریكی و بریتانی و شیكاری سیاسی و رۆژنامەی (نیویۆرك تایمز) كە نوێنەریشی ئامادە بوو، بڵاویكردوونەتەوە و تێیدا سەرۆك ئەسەد جەختدەكاتەوە كە لە لوتكەی دەسەڵاتەكەیدا دەمینێتەوە تا كۆتایی ماوەی ئەم خولەی سەرۆكایەتی كە سێیەم خولە و هەتا ساڵی 2021 ە.
•دووەم: نەتەوەیەكگرتووەكان كارمەندە بیانیەكانی خۆیی لە شاری حەڵەب دوورخستوونەتەوە و گواستوونیەتەوە بۆ دیمەشق، ئەمەیش دوای ئەوەی ئەو ئۆتێلەی كە تێدادەمانەوە كەوتەبەر بۆردوومانێكی تۆپە قورس و دوورهاوێژەكان. بەڵام هەندێك سەرچاوەی نێودەوڵەتی دەڵێن كە بڕیاری دوورخستنەوەكە پێش ئەو بۆردوومانە دەركراوە وەك ئامادەكارییەك بۆ ئەنجامدانی هێرشی توندی چاوەڕوانكراوی روسی- سوری بۆ لەناوبردنی ئۆپۆزیسیۆنی چەكدار كە لە گەڕەكەكانی خۆرهەڵاتی شارەكەدا گردبوونەتەوە.
راپۆرتە هەواڵگرییە خۆرئاواییەكان، كە هەندێكیان دزەیان پێكراوەتە رۆژنامەی (تایمز)ی بریتانی-یەوە و دوو رۆژ لەمەوبەر بڵاویكردووەتەوە، جەخت لەوەدەكەنەوە كە ڤلادیمێر پوتین سەرۆكی روسیا دەیەوێت ئەو بۆشاییە سیاسییە پڕبكاتەوە كە لەمیانەی هەڵبژاردنە سەرۆكایەتیەكەی ئەمریكا و دوای ئەویش، لە واشنتۆندا روودەدات، بۆ زامنكردنی بەدیهێنانی (سەركەوتنی یەكلاكەرەوە) لە حەڵەب لە بەرژەوەندیی سەرۆك ئەسەد-ی هاوپەیمانی.
ئەوەی ئەم راپۆتانە جەختی لێدەكەنەوە، گەیشتنی فڕۆكەهەڵگرەكان و كەشتیە جەنگییەكانی روسیایە بۆ خۆرهەڵاتی ناوەڕاست، یان نزیك كەناراوەكانی سوریا، وەك ئامادەكارییەك بۆ شەڕی گەورەی حەڵەب كە رەنگە دوا جەنگی شارەكەیش بێت.
سێرگی شۆیگۆ وەزیری بەرگریی روسیا كە جڵەوی كاروبارەكانی بەدەستەوەیە و لەم رۆژانەدا دەچێتە پێشەوە و ئیدارەی شەڕە سیاسی و میدیاییەكە دەكات و سێرگی لاڤرۆڤ-ی هاوڕێی كە وەزیری دەرەوەیە وردە وردە لە چاوان ون دەبێت، هیچ دوودڵ نییە لە كۆكردنەوەی هێزی دەریایی روسیا و لەوەدا یەكلابووەتەوە كە چارەسەری سیاسیانەی سوریا نەك هەر زۆر دوورە بەڵكو رەنگە هەر نەیشبێت.  
ئەوەی كە داخستنی دەروازەكان بەڕووی چارەسەرە سیاسییە دانوستانكارییەكان و هاتنەپێشەوەی چارەسەری سەربازییانە پتەوتر دەكات، ئەو متمانە و بڕوابەخۆبوونەیە كە بە رووی سەرۆك ئەسەد-ەوە دیاربوو لەكاتی دیدارەكەی لەگەڵ رۆژنامەنووسە خۆرئاواییەكاندا و هەروەها دوورخستنەوەی هەر گۆڕانكارییەكی سیاسی پێش سەركەوتنەكان لەم جەنگەدا. هەروەك بڕوا و قەناعەتی پتەوی خۆیی بەوە راگەیاندووە كە هێزەكانی حكومەتی سوریا وڵات كۆنترۆڵ دەكەنەوە و ویلایەتە یەكگرتووەكان و توندڕەوە ئیسلامیەكانی خستە ژێر بەرپرسیارێتیی ئەم جەنگەوە، وەك ئەوەی لە رۆژنامە ئەمریكیەكەدا هاتووە.
هێشتا شەڕەكەی حەڵەب زۆرترین بایەخی هەیە، چونكە ئەوەی تێیدا سەربكەوێت رۆڵی سەرەكی دەگێڕێت لە دووبارە داڕشتنەوەی ناسنامەی ناوچەكە و سنوورەكانیدا و هاوسەنگیی هێزەكان تێیدا، ئەمەیش لێكدانەوەی گركردنەوەی گەورەی سەربازیی روسیایە بۆ یەكلاییكردنەوەی و لە پێش كۆتایی ئەمساڵیشدا.
رۆژی سێ شەممەی رابردوو لەكاتی دیدارێكم لە پەراوێزی كۆڕبەندێكی داخراو كە لە دەریای مردوو لە ئوردن بەشداریم تێداكرد، سەرچاوەیەكی نەتەوەیەكگرتووەكان، پێیگوتم خەریكە ئامادەكارییەكان تەواودەبن بۆ رووبەڕووبوونەوەی ئاوارەبوونێكی فراوان لە شارەكەوە و زیانی زۆری گیانی  لە ریزی خەڵكی مەدەنیی لە هەردوو لای هێڵی جیاكەرەوەی نێوان هەردوو بەشی خۆرهەڵات و خۆرئاوای بەشەڕهاتووی (حەڵەبیەكان)دا. ئەمەیش راستیی قسەكانی رۆژی سێ شەممەی خاتوو راڤینا مداسانی-ی وتەبێژی كۆمسیۆنی نەتەوەیەكگرتووەكان بۆ مافەكانی مرۆڤ دەسەلمێنێت كە وتی هێزە نەیارەكان و هێزە حكومیەكانیش لە سوریا، رەنگە تاوانی جەنگیان ئەنجامدابێت لە كاتی هێرشە هەڕەمەكی و ناڕێكخراوەكانیاندا.
كەی نەتەوە یەكگرتووەكان بە یەكسانی باسی لە تاوانی جەنگ بەرامبەر مەدەنیەكان كردووە كە حكومەت و ئۆپۆزیسیۆن ئەنجامیاندابێت؟ و كەی سەرۆك ئەسەد پێشوازیی لەم ژمارە پەیامنێر و شرۆڤەكارە ئەمریكی و بریتانیانە كردووە؟
چاودێریی موسڵ و گۆڕانكاریی جەنگەكەی بكەن، بەڵام لەهەمانكاتدا چاو و گوێتان لە حەڵەب-یش دامەخەن، چونكە حەڵەب سەنتەری كۆبوونەوەی دەمارەكانی ناوچەكە و ناونیشانی ئاشتی و جەنگە تێیدا. رۆژان و هەفتەكانی داهاتوویش كتوپڕیی زۆیان تێدایە كە هەندێكیان شۆكبەخشن، ئەمەیش وەستاوەتە سەر ئەو خەندەقەی كە مرۆڤ تێیدا رادەوەستێت. ئەودوای بۆ تێگەیشتنی خۆتان جێدێڵین. 

created by Avesta Group and powered by Microsoft Azure