ئیخوان هێشتا دەستبەرداری توندوتیژی نەبووە

بۆچوون / بیروڕا :: 11/09/2016

سەرچاوە: DW
وەرگێڕان: لوقمان محەمەد رەشید


ئەو پرسیارەی كە لە هەندێك لەو ناوەندە خۆرئاواییانەی بایەخ بە كاروباری میسر و عەرەبی و ئیسلامی دەدەن، گفتوگۆی گرنگ و راستەقینەی لەسەر ناكرێت، ئەوەیە كە ئایا گروپی ئیخوان موسلمین بەڕاستی و بەكردەوە دەیەوێت ئاشتی بكات و بەڕاست وازی لە توندوتیژی هێناوە؟ یاخود گوتاری ئاشتیانەی تەنیا رووی لە خۆرئاوایە و ئەویش بۆ دەستكەوتی سیاسییە؟

ئەوەی لە خۆرئاوادا باوە ئەوەیە كە حكومەتی میسر و دامودەزگاكانی، هەموو نزیكبوونەوەیەك لە گروپی ئیخوان رەتدەكەنەوە و تەنیا پەیڕەوی سیاسەتی هەموو شێوازەكانی دەرپەڕاندن و شوێنپێهەڵگرتن لەدژی گروپەكە دەكەن، كەچی ئیخوان خۆڕاگرانە دەیەوێت لەگەڵ واقیعە سیاسیەكەدا هەڵبكات و خۆی بگونجێنێت و خۆی گرتووە لەبەردەم لێدانەكاندا لە پێناو خوا و ئاشتی و دیموكراتیدا!!!

رەنگە بەشی یەكەمی ئەم تێڕوانیە راست بێت، چونكە ئاشكرایە حكومەتی میسر لەوكاتەوەی مانگرتنەكەی رابیعەی شكاندووە ئاراستەیەكی ستراتیژیی وەرگرتووە بۆ لێدانی گورجكبڕ لە رێكخراوی ئیخوان، لەوانەیش پۆلێنكردنی گروپەكە وەك تیرۆریست و ناشەرعی و دەستگیركردنی زۆرینەی سەركردە و كادرەكانی و ناردنیان بۆ دادگا بە تۆمەتی جیای وەك چوونەڕیزی گروپێكی رێگەپێنەدراو و ئەنجامدانی كاری توندوتیژی و تیرۆر و هاندان و خۆپیشاندان و بڵاوكردنەوەی واتەواتی هەڵبەستراو.  


نەحكومەتی میسر و نەدامودەزگاكانیشی ئەمە ناشارنەوە و دەڵێن لەگەڵ یاسا و دەستوردا كۆكە و دێتەوە، ئیتر ئەمەیان راست بێت یان نا ئێمە بەشە گرنگەكەی باس دەكەین كە ئەم پرسیارەیە: ئاخۆ گروپی ئیخوان بەڕاستی ئاشتییان دەوێت یان ئەوەی لەم بارەیەوە بانگەوازی بۆ دەكەن تەنیا وتارێكی ئینشایی ئاراستەكراوە بۆ رای گشتی بەتایبەت بۆ خۆرئاوا؟!.

وەڵامەكە دەڵێت، ئەوەی بزانێت و ئاگاداری ئەوە بێت كە گروپەكە چی دەكەن، رەفتارێكی تەواو جیاواز دەبینێت لەو بەیاننامانەی كە لە بەرەی مەحمود عزەت-یان ئەوەی پێیدەڵێن سەركردایەتیی مێژوویی گروپەكە-ەوە دەردەچن. جیاوازیەكی ئەوتۆ نییە لەنێوان ئەوانەی بەخۆیان دەڵێن بانگەشەكارانی ئاشتی و ئەوەی (رەوتی لاوانی توندڕەو) بانگەشەی بۆ دەكەن كە داوای توندڕەوێتیی ئاشكرا و راشكاوانە دەكەن، نەك هەر ئەوە بەڵكو بەرپرسیارێتی خۆیان لە چەندین كردەوەی تیرۆریستییش دەربڕیوە.

لە واقیعدا ئەوە لەبیرخۆمان دەبەینەوە كە لە 27ی ئایاری 2015 دا 158 كەسایەتیی گەورەی ئایینی لە 25 دەوڵەتەوە-كە بەوە ناسراون دڵسۆزی گروپەكەن و هاوسۆزییان بۆیان هەیە- بەیاننامەیەكی ترسناكیان دەركرد و ناویاننا (بیان الكنانە)، لەو بەیاننامەیەدا رژێمی دەسەڵاتداری میسر-یان ئاوا ناوبردووە: (رژێمێكی كودەتاچیی تاوانكاری بكوژە و دەبێت بەهەموو ئەو رێگایانەی كە لەدیندا رەوان، بەرەنگاریی بكرێت و ئەوانەیش كە لە زیندانەكاندان وەك دیل وان و دەبێت هەموو رێگەیەك پیادە بكرێت بۆ رزگاركردنیان).

بەیاننامەكە داوا لە هەموو ئوممەی ئیسلامی (بە دەسەڵات و گەلەوە) دەكات پێویستە (رووبەڕووی رژێمی كودەتاچی ببنەوە و كاربكەن بۆ شكاندن و لەباربردنی). بەیاننامەكە وەڵامدانەوەكەی دەسەڵاتدارانی میسر دژی كردەوە تیرۆریستیەكانی سینا كە رێكخراوی داعشی تیرۆریست ئەنجامی دا، بە (ئابڵۆقە و وێرانكردنی سینا و راگواستنی دانیشتوانەكەی دادەنێت كە خیانەتێكە لە ئایین و نیشتمان دەكرێت و دژی مقاوەمەی فەلەستینی و لایەنگرییە بۆ زایۆنیزم).
لەوەیش مەترسیدارتر، بەیاننامەكە وایداناوە كە (دەسەڵاتداران و دادوەران و ئەفسەران و سەربازان و موفتیەكان و میدیاكاران و سیاسیەكان و هەر كەسێك كە بەشداربووبێت، تەنانەت بە هاندانیش بووبێت، بەشداربووبێت لە پێشێلكاریەك بەرامبەر بە ئیخوان و خوێنڕشتنیاندا، حوكمی ئەوانە لە شەرعدا بكوژ-ن و دەبێت سزا بدرێن. پێویستە لەسەر ئوممە هەموو شتێكی بەنرخ و بەبەهای خۆیان ببەخشن لە پێناو ئازادكردنی هەركەسێك كە لەدژایەتیكردنی كودەتاكەدا دەستگیر و زیندانی كراوە).
بەیاننامەكە شێخی ئەزهەر و موفتیی میسریشی بە هاوبەشی كودەتاكە داناوە. دەیشڵێت(بەرگری لەخۆ و لە ناموس و ماڵ، مافێكی رەواو ئەركێكی شەرعیە). بەیاننامەكە بە بانگەشەكردن بۆ یاخیبوونی سەرتاسەریی مەدەنی كۆتایی هاتووە.

پێش ئەم بەیاننامە گشتگیر و مەترسیدارە بە چەند رۆژێكی كەم، ژمارەیەكی زۆر لەسەركردەكانی ئەم گروپە و لایەنگرەكانیان لە توركیاوە و لەڕێی كەناڵە میدیاییەكانیانەوە بە ئاشكرا بانگەوازیان دەكرد و هەڕەشەی ئەوەیان دەكرد كە دپیلۆماتكار و وەبەرهێنە بیانیەكان لە میسردا دەكەنەئامانج و داوایان لێدەكردن میسر جێبهێڵن (با نەبنە هاوبەش و پشتیوانی كودەتاكە) وەك خۆیان دەیانگوت. ئەوەبوو دوای ئەوە چەندین باڵیۆزخانەی عەرەبی و ئەفریقی كرانە ئامانج. لەم سێ‌ ساڵەی رابردوودا گوێمان لە چەندین رێكخراو بووە كە دەڵێن بەشێكن لە ئیخوان، وەك (مقاوەمەی میلـلی، سزای شۆڕشگێڕی، كەتیبەی ئیعدام، ولع، بزوتنەوەی حەسم، بزووتنەوەی مۆلۆتۆف، كەتیبەكانی حلوان، حەرەكەی مەجهولون، رێكخراوی داهف).
پێش چەند رۆژێكی كەمیش لە بەیاننامەیەكی ئەوەدا كە پێیدەوترێت (ئەنجومەنی شۆڕشگێڕی ئیخوانی) داوای لە كرێكارەكانی هەموو كۆمپانیاكانی میسر كرد(دەستبدەنە یاخیبوونێكی گشتیی، هەر لە كەمكردنەوەی سەعاتەكانی كار و تێكڕای بەرهەمهێنانەوە تا دەگاتە بە ئەنقەست درێژكردنەوەی كاتەكانی پشوو و چاكنەكردنەوەی هیچ بەشێكی لەكاركەوتووی ئامێرەكان و ئیستغلالكردنی مۆڵەتی نەخۆشی بۆ نەچوونە سەركار).
خاڵێكی مەترسیداری ناو بەیاننامەكە هاندانی میسریەكانبوو بۆ پشتگوێخستن و نەدانی پارەی ئاو و كارەبا و غاز بە حكومەت.

لە نێوان بانگەوازەكەی (الكنانە) ی ئایاری رابردوو و بەیاننامەكەی ئەنجومەی شۆڕشی ئیخوانیی پێش چەند رۆژێك لەمەوبەر، گروپەكە دانی بەوەداناوە كە توندوتیژیی بەكارهێناوە لەو كردەوە تیرۆریستیانەدا كە گروپەكە بە (چالاكیی نەوعی) دایناون، بە تایبەت لە بەئامانجگرتنی دامەزراوە گەورەكانی تایبەت بە ژیانی رۆژانەی هەموو خەڵكی میسر نەك هەر حكومەت، وەك دامەزراوەكانی كارەبا و هۆكارەكانی هاتوچۆ. پێشتریش هێرشەكانی سەر ئەفسەرانی سوپا و پۆلیس و دادوەران. هەندێك تۆمەتی فەرمیش هەن كە ئێستا لێكۆڵینەوەیان تێدادەكرێت بەتایبەت لە دۆسیەكانی كوشتنی عەمید وائل تاحون و داواكاری گشتیی پێشوو هیشام بەرەكات.

لەم چەند وشەیەدا هەوڵدەدەم بەگوێرەی توانا پشتببەستم بەو قسانەی كە خودی ئیخوان كردوونی، نەك ئەوەی كە حكومەتە ركابەرەكەیان و دامودەزگا ئەمنییە جیاوازەكان دەیانخەنەپاڵیان. ئێستا دوای ئەم زانیاری و لێدوانە ئیخوانیانە، پرسیارە گرنگەكە ئەمەیە: ئایا گروپەكە راست دەكات كە دەڵێت دەیەوێت ببێتە بەشێك لە دیمەنە سیاسیەكە؟ یان بەڵی ئەوەیان دەوێت بەڵام لەڕێی بەكارهێنانی هێزەوە؟... راستیەكان دەڵێن گروپەكە -یان بەشێك لە هەڵسوڕاوە سەرەكیەكانی-، نایەوێت دان بە ئەمری واقیعدا بنێت، رەنگە ئەمەیش مافێكی خۆی بێت، بەڵام ناكۆكیی جەوهەریی لە چۆنیەتیی تێڕوانینیدایە بۆ گۆڕینی ئەم ئەمری واقعە! ئاخۆ لەڕێی كاری ئاشتەوای و سیاسیەوە دەوێتی، یان لەڕێی كاری توندوتیژی و تیرۆریستیەوە؟. 

گروپەكە لەو باوەڕەدایە كە دەتوانێت لەڕێی هێزەوە دیمەنە سیاسیەكە بگۆڕێت و بچێتە ململانێیەكی بەردەوامەوە لەگەڵ دەزگا ئەمنیەكان بۆ ئەوەی بەهێز مەسەلەكە یەكلایی بكاتەوە، بەڵام لە هەر دۆڕان و زیانێكیدا كە لەم ململانێیەدا تووشی دەبێت، دەكەوێتە هاوار!!.

كێشە سەرەكیەكە، بە رای من،لەوەدایە كە گروپەكە كاری خۆیی بە یەكجاری یەكلاینەكردووەتەوە.. و ئاخۆ ئەو گروپێكی بانگخوازە یان حزبێكی سیاسی، و نایەوێت دەستبەرداری رێكخراوێكی تایبەت ببێت، و نایەوێت بە كۆی ئەزموونەكانی خۆیدا بچێتەوە، و نایەوێت دان بە هەڵەكانیدا بنێت؟.. لەبەرئەوە  كێشەی ئەم گروپە هەر بە هەڵایساوی بەردەوام دەبێت تا كاتێكی نادیار و نابێت پێشبینیی هێوربوونەوەیەكی بەمزوانەی بكەین.

created by Avesta Group and powered by Microsoft Azure