پیسبوونی سەیرانگە و شوێنە گەشتیارەكانی هەرێم بووتە مەترسیی

هەواڵ / ڕاپۆرت :: 23/03/2019‌ :: 584‌ جار بینراوە
پیسبوونی شوێنی گەشتیاريی گەشتیار دەتۆرێنێت

دواڕۆژ، عیسا عەبدولقەهار   

هەردوو دەستەی چاككردن و پاراستنی ژینگە و گەشتوگوزاری هەرێم رادەگەیەنن: پیسبوونی سەیرانگە و شوێنە گەشتیارییەكان و فڕێدانی پاشماوەی هاوڵاتیان گەیشتۆتە ئاستێكی "مەترسیدار" و وایكردووە كە گەشتیاران نەیەنە كوردستان.


"بۆ ئەوەی لە شوێنێكی پاك دابنیشن، سێ‌ شوێن و سەیرانگەمان گۆڕیووە" ئەمە وتەی ئەحمە سەردارە، كە هاوڵاتییەكی دانیشتووی هەولێرە و دوای كاتژمێرێك گەڕان لە سەیرانگەكانی شەقڵاوە و هیران و نازانین، شوێنێكی پاكی دەستنەكەوتووە بۆئەوەی لێی دابنیشێت؟

ئەو هاوڵاتییەی هەولێر بە دواڕۆژی وت: "ئەمڕۆ وەكو رۆژانی دیكە لەگەڵ خێزانەكەمان چووینە دەرەوەی هەولێر و روومان لە ناوچە گەشتییارەكانی شەقڵاوە و هیران و نازانین كرد، بەڵام ئەوەی ئێمە بینیمان تووشی شۆكی كرد، چونكە زۆربەی ناوچەكان پڕبوونە لە فڕێدانی پاشماوەكانی خواردن و پاشماوەی مرۆڤ، هەروەها لەهەندێك شوێنیش بۆنێكی پیس دێت و كەس ناتوانێت لێی دابنیشێت".

 جیاواز لە نەورۆزەكانی دیكە، بەشێكی زۆری هاوڵاتیان و چالاكوان و رێكخراوە ژینگەیییەكان لەڕێگەی تۆڕە كۆمەڵاییەتییەكانەوە، وێنەی پسیبوون و فڕێدانی پاشماوەكان لە شوێنە گەشتیارەكان داناوە و داوایانكردووە ئەو شوێنانە بپارێزرێن.

ئاسۆ شكاك، سەرۆكی رێكخراوی ئاڤیاری ژینگەیی بە دواڕۆژی وت: "لە 1ی شوباتی ئەمساڵەوە هەڵمەتی پاكڕاگرتنی سەیرانگە و شوێنە گەشتیارییەكانمان راگەیاندووە و بەشێوەیەكی خۆبەخش زۆر شوێنمان لە رۆژهەڵات و رۆژئاوا و باشووری هەولێرمان پاككردۆتەوە، هەروەها كیسی زبڵمان بەسەر هاوڵاتیان دابەشكردووە، بەڵام بەداخەوە هاوڵاتیان پابەندنابن بە پاكڕاگرتنی ژینگەوە".

وتیشی: "هەرچەندە رۆژانە لەگەڵ شارەوانییەكان و فەرمانگەی ژینگەپارێزی هەولێر بەسەدان پاشماوەی هاوڵاتیان فڕێدەدرێت، بەڵام بەداخەوە زۆربەی شوێن و ناوچە گەشتیارییەكان بە رادەیەكی مەترسیدار پسبوون".

هەردوو دەستەی چاككردن و پاراستنی ژینگە و گەشتوگوزاری هەرێم رادەگەیەنن: كە پیسبوونی سەیرانگە و شوێنە گەشتیارییەكان و فڕێدانی پاشماوەی هاوڵاتیان گەیشتۆتە ئاستێكی "مەترسیدار".

نادر رۆستی، وتەبێژی دەستەی گەشتوگوزاری هەرێم بە دواڕۆژی راگەیاند: هەموو ساڵێك هەڵمەتی خۆبەخش لەگەڵ رێكخراوە مەدەنییەكان و شارەوانی و پارێزگاكان بۆ پاكڕاگرتنی ژینگەی سەیرانگە و شوێنە گەشتیارەكان ئەنجام دەدرێت، بەڵام بەوپێیەی كە سەیرانگەكان زۆرن و فراوانن و  هاوڵاتیانیش دەگەنە هەموو شوێنێك، بۆیە پاككردنەوەیان زۆر زەحمەتە.

 وتیشی: "سەیرانگە و شوێنەكان لەهەموو كوردستان بەبێ‌ جیاوازی زۆر پیسبوونە، پیسبوونەكە گەیشتۆتە ئاستێكی مەترسیدار، ئەمەش بەهۆی ئەوەی هاوڵاتیانی ئێمە بەشێكیان لە ئاستێكی هۆشیاری نزمدان".

نادر رۆستی، ئاماژەی بەوەشكرد: هەموو ساڵێك پارە بۆ پاككردنەوەی شوێنە گەشتیارییەكان تەرخانكراوە و زبڵدان و كیسی زبڵ تەرخاندەكرێت و W.C لە زۆربەی شوێنەكان دادەنرێت، بەڵام بەڕاستی ئەوەندە بێتاقەت بووین كە چیتر نەتوانین w.c و كورسی و پێداویستی دیكە لە شوێنە گەشتیارییەكان دابنێین، چونكە پاش چەند رۆژێك هەمووی تێدەدرێت و دەشكێندرێت، ئەمەش كارەساتە و مانایوایە كە هیچ ئینتمایەك لەلای بەشێك لە هاوڵاتیان نەماوە.

ساڵی رابردوو سێ‌ ملیۆن گەشتیار روویان لە هەرێم كرد و بۆ ئەمساڵیش گەشتوگوزاری هەرێم دەیەوێت داهاتی گەشتیاری بۆ یەك ملیۆن دۆلار بەرزبكرێتەوەو ژمارەی گەشتیارانیش بگەیەنێتە سەرووی سێ‌ ملیۆن گەشتیار، بەڵام بەوتەی نارد رۆستی "بەهۆی پیسبوونی ناوچە شوێنە گەشتیارییەكان گەشتیاران دەتۆرێن و نایەنە كوردستان".

نارد رۆستی، دەڵێت: "هیچ گومانی تێدانییە كە پیسبوونی شوێنی گەشتیاری كاریگەرێكی زۆر خراپ و سلبی هەیە و گەشتیار دەتۆرێنێت، ئەمەش دەبێتە هۆی كەمكردنەوەی گەشتیار و كەمكردنەوەی داهاتی هەرێم".

لەبارەی چۆنیەتی پاراستنی سەیرانگە و شوێنە گەشتیارییەكان، لوقمان شیروانى، شارەزا و پسپۆڕی هۆشیاری ژینگەیی بە دواڕۆژی راگەیاند: ئەزموونی وڵاتانی پێشكەوتوو ئەوەی سەلماندووە كە پاراستنی ژینگە تەنیا لەڕێگەی هۆشیاری ژینگەیی نابێت، بەڵكو دەبێت یاسایەكی بەهێز هەبێت و جێبەجێبكرێت بۆئەوەی هەركەسێك پێشلكاری كرد سزای توندی ماددی بدرێت، بۆ ئەمەش پێویستە پۆلیسی ژینگەیی هەبێت تاوەكو هەركەسێك سەیرانگەكانی پیسكرد، سزا بدرێت.

بەپێی یاساژی ژمارە (8ی) ساڵی 2008، دەستەی تایبەت بە پاراستن و چاككردنەوەی ژینگەی هەرێم سزای هەموو ئەو كەس و لایەنانە دەدات، كە دەبنە هۆكاری پیسبوونی سەیرانەگەو شوێنە گەشتیارەكان بە بڕی پارە كە نابێت لە 50 هەزار كەمترو لە 100 هەزار زیاتر بێت، بەڵام لەگەڵ قەیرانی دارایی ئەو سزایە لەسەر كەس نەچەسپێندراوە.

هەندرێن شێخ راغب، وتەبێژی دەستەی پاراستن و چاككردنی ژینگەی هەرێم بۆ دواڕۆژ، وتی: "ئێمە لە خەمی پیسبوونی ژینگە نازانین چی بكەین، هەموو ساڵێك ئەوە دەردی ئێمەیە، بەڵام كۆمەڵێك كێشەمان هەیە لەوانە، نەبوونی هۆشیاری ژینگەیییە، ئەمەش بەهۆی ئەوەی هێشتا لە كوردستان پەروەردەی ژینگەیی زۆر لاوازە و حكومەت و هاوڵاتیان و رێكخراوە مەدەنییەكانیش زۆر كەمتەرخەمن لەو بوارە، چونكە پاكڕاگرتنی شوێنە گەشتیارەكان وەكو پڕۆسەیەكی ژیان و مان و نەمان نابینن، بۆیە زەحمەتە پیسبوونی ئەو شوێنانە پاكبكرێتەوە لەكاتێكدا هەمووساڵێك پیستر دەكرێت".

وتیشی: بەهۆی قەیرانی دارایی نەمانتوانیوە سزای ماددی ئەو كەسانە بدەین كە سەیرانگەو شوێنە گەشتیارەكان پیسدەكەن.

وتەبێژی دەستەی ژینگە، ئاماژەی بەوەشكرد: پۆلیسی دارستان و ژینگەو هێزی ژینگەمان هەیە، بەڵام هیچی سەر بە دەستەكەمان نییە چونكە بەپێی رێنمایی و یاساكانی وەزارەتی ناوخۆ دەستەی ژینگە ناتوانێت فەرمان بەو هێزانە بكات بۆئەوەی رێگربن لە تێكدانی و پیسبوونی ژینگە، بۆیە ئێستا پسبوونی سەیرانگە و شوێنە گەشتیارەكانی هەرێم گەیشتۆتە ئاستێكی زۆر مەترسیدار.

پ: ک. س



  • ڕۆژ
  • هەفتە
  • مانگ
created by Avesta Group and powered by Microsoft Azure

بەپەلە