ئەگەر سووراو ئەزانیت ساڵۆنێك بكەرەوە و هەقت نەبێت

هەواڵ / ڕاپۆرت :: پێش 2 هەفتە ‌ :: 5775‌ جار بینراوە
نیگار محەمەد عەزیز

تاگ :: ڕاپۆرت

دواڕۆژ


جوانكاریی ئافرەت هەر لە دەموچاو هەڵگرتنی ساڵانی دێرینەوە هەتاكو تاتۆكردنی جەستە لە رۆژی ئەمڕۆماندا هەمیشە بازاڕێكی هەستیار و پیشەیەكی نیمچەداخراو بووە.


ماوەیەكی دوور و درێژ ئەم پیشەیە لەسەر ریتمێكی هێواش گەشەی دەكرد هاوئاهەنگ لەگەڵ گۆڕانكارییە كۆمەڵایەتی و ئابووری و تەكنەلۆجیاكاندا، بەڵام وەك هەموو كار و پیشە و دیاردەكانی تر ئەم بابەتەش لە چەند ساڵی رابوردوودا بەشێوەیەكی سەرنجڕاكێش بڵاو بووەوە و ئێستا لە زۆربەی شوێنە سەرەكییەكان و تەنانەت گەڕەك و كۆڵانە میلییەكانیشدا ساڵۆنی جوانكاریی و سەنتەری تایبەتی ئارایشتكردن دەبینین.

خاتوو نیگار محەمەد عەزیز كە چەندین ساڵە ئەزموونی كاركردنی لەو بوارەدا هەیە سەرنج و تێبینی گرنگی خستەڕوو لە دیمانەیەكدا تایبەت بەو پیشەیە و وتی: "بەداخەوە بازاڕی ئەم پیشەیەی ئێمەش وەك زۆر بواری دیكە بێ‌سەروبەرەیە و یاسا و رێنماییەكی یەكگرتوو نییە كاروبار و پیشەوەرانی ئەم بوارە رێكبخات".

"هیچ پێوەرێك نییە پسپۆڕییەتی لەم پیشەیەدا دیاری بكات و هەڵبژاردنی ستافی ئەم ساڵۆنانە لەسەر سەلیقە و مەزاجی خاوەن ساڵۆنەكە دیاری دەكرێت".

بڕوانامە و بەڵگەیەكی باوەڕپێكراوی یەكگرتوو لەئارادا نییە ناونیشانەكان دیاری بكات، لەوەش خراپتر دیارینەكردنی مەرجەكانی كاركردنە كە لە وڵاتان هەموو ئارایشتەكانی ژنان پێكەوە لە یەك سەنتەر و ساڵۆندا دەكرێن، بەڵام ئێستا لێرە وای لێهاتووە ساڵۆن هەیە تەنیا هی قژبڕین و ساڵۆن هەیە تەنیا هی بۆیاخكردن و تادوایی.

لە بازاڕی ئەمڕۆدا هەموو شتێك بزنسە و ئەمە وای كردووە كەسانی سەرمایەدار خەڵكی بیانی بهێنن كە گوایە وەكو شارەزا لەو بوارەدا ناسراون بێ‌ ئەوەی دەزگایەك یان سەندیكایەكی پسپۆڕ بیسەلمێنێت.

گەشەكردنی ئەم بوارە یەكێكە لە نیشانەكانی گەشەكردنی كۆمەڵگا و چاكبوونی باری دارایی و هوشیاری تاكەكانی كۆمەڵ، بەڵام پێویستە وەك هەموو كار و پیشەیەكی تر رێكار و تەنانەت یاسای كاركردنی دیاریكراویشی هەبێت.

خاتوو نیگار دەڵێت: "بەداخەوە ئەمە لەهیچ شوێنێكی هەرێمی كوردستاندا بوونی نییە، نەك هەر ئەوە، بەڵكو كەرەستە و پێداویستییەكانیش هیچ مەرج و رێنماییەكیان بۆ دانەنراوە، ئەوە دەكەوێتە سەر ویژدان و پیشەیی بوونی خاوەن ساڵۆنەكە كە كەرەستە و بەرهەمی كام كۆمپانیا و كام وڵات بەكاربهێنێت". 

نیگار دەڵێت: "هەرچەندە سەندیكا نرخی خزمەتگوزارییەكانی دیاری كردووە، بەڵام نرخەكە ئەوەندە گرانە كە هەندێك ساڵۆن خۆیان لەو نرخە كەمتر لە خانمان دەسەنن، بۆ نموونە رازاندنەوەی بووك بەپێی رێنمایی سەندیكا نرخەكەی 400 هەزار دینارە، بەڵام ئێمە زۆر لەوە كەمتر وەردەگرین".

سەرەڕای پێشكەوتنی هۆكارەكانی پەیوەندی و ئاسانبوونی گواستنەوەی زانیارییەكان، بەڵام ساڵۆنەكانی كوردستان تەواو ئاگاداری پێشكەوتنەكانی ئەم بوارە نین كە لەوڵاتانی دیكەدا گەیشتوونەتە چ ئاستێك، ئەو پرنسیپەی كە ئادەم سمیس باسی دەكات و دەڵێت "بازاڕ خۆی خۆی رێكدەخات رەنگە دواجار بە حوكمی كێبڕكێی پیشەییانە باش و خراپیی ئەم بوارە لێك جیابكاتەوە و سەركەوتووەكان بهێڵێتەوە و بێتواناكان لەناوبچن، بەڵام هێشتا هەر هەستدەكرێت كە ئەم بوارە پێویستی بە چاودێری تەندروستیی و كۆمەڵایەتی و ئابووری و ئیداری هەیە كە ئەو چاودێرییانە ئێستا لە ئاستێكی نزمدان.

جوانكاری ژنان بۆ پیشەوەرانی ئەم بوارە داهاتێكی خراپ نییە و توانیویەتی هەلی كار بۆ زۆر ئافرەت دابین بكات، بەڵام ئەو ساڵۆنانە هەر هەموویان بە یەك رێنمایی و یەك سیستم كار ناكەن.

نیگار دەڵێت: "بەداخەوە هەندێك ئارایشتگا و سەنتەر هەن كە تاتۆش دەكەن، هەرچەندە ئێمە هەستمان كردووە ئەو كارە زۆر پەسەند نییە لەلایەن وەزارەتی تەندروستییەوە".

ساڵۆن وەك شوێنێكی تایبەت بە جوانكاریی ژنان لە كۆمەڵگە داخراوەكان و سیستمە كۆنەپەرستەكاندا هەندێكجار دەبێتە ئامانجی هەڕەشە و داخستن، بەڵام خۆشبەختانە هەرێمی كوردستان لەم رووەوە بێ كێشەیە و ساڵۆنەكان بەشێكن لە چالاكییە گشتییەكانی ناو شار و شارۆچكەكان.

یەكێك لە تایبەتمەندییەكانی كاسپیكردن لە كوردستاندا مەسەلەی چاولێكەرییە، ئەگەر ببینرێت پیشەیەك سەركەوتووە، ئەوە دەیان و بگرە سەدان كەسیتر هەوڵی لاساییكردنەوەی دەدەن، سەرئەنجام ئیشەكە هەڵدەتۆقێ‌ و ژمارەیەكی زۆریان تووشی زیان دەبن و ناچار دەبن دایبخەن. ئەمە لە ساڵۆنەكانیشدا هەستی پێدەكرێت، بۆیە ئەم راپۆرتە دوا پرسیاری لە بەرپرسانی بوارەكە دەكات و دەڵێت "ئایا دەكرێت ئەم كار و پیشە تایبەتەی خانمان هەروا بێ‌ رێنمایی و چاودێریی و پشتگیریی بێت؟".



  • ڕۆژ
  • هەفتە
  • مانگ
created by Avesta Group and powered by Microsoft Azure